5 Goed bestuur

Het bestuur geeft leiding aan Stichting Staedion. Tot mei 2025 was er een eenhoofdig bestuur in de persoon van de heer G.J. van Herk met een integraal directieteam. Eind 2025 was er sprake van een tweehoofdig bestuur met een directieteam. We sturen vanuit één duidelijke koers: één plan, één aanpak, één Staedion. Deze aanpak is gebaseerd op onze gezamenlijke missie en visie en het ondernemingsplan, met een focus op de maatschappelijke opgaven in ons werkgebied.

Het bestuur is eindverantwoordelijk voor de prestaties van de gehele organisatie. Het bestuur en het directieteam ontwikkelen de strategische koers en dragen samen verantwoordelijkheid voor de realisatie van deze koers. De verantwoordelijkheden van het bestuur bestaan uit:

• Het waarmaken van de missie, visie en maatschappelijke doelen zoals opgesteld in het ondernemingsplan.
• Het realiseren van de strategische positie en waarmaken van de strategische doelen.
• Het waarborgen van de identiteit en (financiële) continuïteit van Staedion.
• Het bepalen van de uitgangspunten voor de organisatiestructuur, naleving van wet- en regelgeving en het personeels- en beloningsbeleid.
• Het inrichten van een effectief intern risicobeheersings- en controlesysteem.

Binnen het directieteam benut het bestuur tegenkracht om tot weloverwogen en gedragen besluiten te komen.

De statuten van Stichting Staedion en het bestuurs- en directiestatuut bepalen welke besluiten het bestuur en het directieteam mogen nemen, met of zonder voorafgaande goedkeuring van de RvC. Het bestuurs- en directiestatuut biedt een kader voor de rolverdeling tussen het bestuur, de RvC, de auditcommissie, treasury, control en interne en externe medezeggenschap.

Deze statuten voldoen aan de eisen die hieraan worden gesteld door het Besluit toegelaten instellingen volkshuisvesting, het Burgerlijk Wetboek, de Woningwet, de Wet op de ondernemingsraden, de Wet overleg huurder-verhuurder en de Wet bestuur en toezicht rechtspersonen.

Het bestuur legt verantwoording af aan de RvC en voorziet de RvC van alle benodigde informatie, waaronder inzicht in de interne controle en risicobeheersing. De statuten en het bestuurs- en directiestatuut zijn toegankelijk via de website van Staedion.

In het tweede kwartaal van 2025 liep de bestuurstermijn van de bestuursvoorzitter af. Na een zorgvuldige evaluatie en in goed overleg tussen bestuursvoorzitter en RvC is in het eerste kwartaal van 2025 besloten om, na afloop van de eerste zittingstermijn, geen tweede termijn aan te gaan.

De RvC startte in het eerste kwartaal van 2025 met het aanstellen van een interim-CEO en een interim-CFO. Deze invulling draagt bij aan de verdere inrichting van een bestuursmodel met twee vaste bestuurders op termijn. Na een wervingsprocedure, positieve adviezen van de Ondernemingsraad en de Huurdersvereniging en positieve zienswijzen van de Aw zijn de heer J.J.M. Thielen per 12 mei 2025 en de heer D. Vrijmoet per 8 mei 2025 benoemd als interim-CEO respectievelijk interim-CFO voor de duur van één jaar. In mei 2026 namen we afscheid van de heer J.J.M. Thielen en de heer D. Vrijmoet. Na positieve adviezen van de ondernemingsraad en de huurdersvereniging en positieve zienswijzen van de Aw zijn mevrouw M.C. Heringa en de heer L.J. van Kalsbeek in mei 2026 benoemd als CEO respectievelijk CFO.

De nevenfuncties van de heer G.J. van Herk zijn: 

• lid Raad van Toezicht Transvorm, brancheorganisatie voor arbeidsmarkt Welzijn & Zorg Brabant
• lid van Sociaal Creatieve Raad (SCR), adviesorgaan ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
• lid Raad van Advies Stichting Forum voor Stedelijke Vernieuwing
• lid Economic Board the Hague
• lid NEPROM Bestuur
• gastdocent masterclasses Amsterdam School of Reals Estate

De nevenfuncties van de heer J.J.M. Thielen zijn:  

• DGA Thielco BV ten behoeve van advieswerkzaamheden
• voorzitter RvC Woonpunt (tot 1 november 2026, einde eerste termijn)
• voorzitter RvC Viverion (tot 1 september 2025, einde tweede termijn)

De nevenfuncties van de heer D. Vrijmoet zijn: 

• partner bij Finance Ideas³
• penningmeester Het Straat Consulaat

De nevenfuncties van mevrouw M.C. Heringa zijn:

• lid Raad van Toezicht Topaz, voorzitter met ingang van juni 2026
• lid RvC zorgorganisatie De Seizoenen, tevens voorzitter financiële commissie

De nevenfuncties van de heer L.J. van Kalsbeek zijn:

• lid RvC Wij Zijn Jong, tevens voorzitter van de auditcommissie
• lid Raad van Toezicht van het Wilhelmina Ziekenhuis Assen, tevens voorzitter van de auditcommissie
• lid Raad van Toezicht Passend Onderwijs Apeldoorn, tevens voorzitter van de auditcommissie
• voorzitter van de Stichting Administratiekantoor Goudappel

Bij Staedion hechten we veel waarde aan de permanente educatie van het bestuur. Dit draagt bij aan een continue verbetering van het functioneren. Bestuurders van woningcorporaties die aangesloten zijn bij Aedes zijn sinds 1 januari 2015 verplicht om binnen een periode van 3 jaar 108 PE-punten (permanente educatie) te behalen. 

In overleg met de Raad van Commissarissen is besloten dat voor het interim-bestuur geen verplichting geldt tot het behalen van PE-punten. Vanwege het tijdelijke karakter van hun benoeming en hun ruime ervaring wordt dit niet noodzakelijk geacht.  

In 2025 behaalde de heer Thielen acht PE-punten. De heer Vrijmoet behaalde vier PE-punten.

Informatie over de bezoldiging van het bestuur en de toepassing van de Wet normering topinkomens (WNT) in de publieke en semipublieke sector is opgenomen in de jaarrekening.

In de loop van 2025 en begin 2026 vonden verschillende directieleden een functie buiten Staedion. We hebben ervoor gekozen om de directieposities eerst (deels) op interim-basis in te vullen. Zo kan het nieuwe bestuur in 2026 mede invulling geven aan de vorming van het directieteam. 

Het directieteam van Staedion bestond eind 2025 uit: 

• de heer J.J.M.  Thielen, bestuursvoorzitter a.i.
• de heer D. Vrijmoet, financieel bestuurder a.i.
• mevrouw R. Schroven, directeur Onderhoud & Vastgoed a.i.
• mevrouw A. v.d. Rijst, waarnemend directeur Wonen & Samenleven  
• de heer A. Ritmeester, directeur Financiën, Bedrijfsvoering & ICT
• mevrouw M. Kruidhof, manager Human Resources & Organisatieontwikkeling  
• mevrouw M. Edens, manager Juridische Zaken & Klachtenmanagement | bestuurssecretaris
• mevrouw F.P. Sybrandi, manager Strategie, Communicatie & Innovatie  

Het directieteam vergaderde 46 keer in 2025. Vaste deelnemers aan de directievergaderingen zijn het bestuur en het voltallige directieteam zoals hierboven genoemd.

Bestuursbesluiten worden genomen zonder dat er sprake is van tegenstrijdige belangen. Staedion toont transparantie en integriteit door beslissingen te nemen zonder onverenigbaarheden. Het bestuur voert transacties en functies uit met zorg en verantwoordelijkheid en volledig in lijn met de visie en doelstellingen van Staedion. Dit versterkt de positie en de maatschappelijke taak van onze organisatie.  

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. is sinds boekjaar 2019 de controlerend accountant van Staedion. Na een uitgebreide evaluatie, conform bepaling 5.11 van de Governancecode woningcorporaties, is deze dienstverlening in 2025 gecontinueerd. Er zijn afspraken gemaakt over het continueren van de constructieve en positieve samenwerking, met een jaarplanning, duidelijke afspraken en goede communicatie over wederzijdse verwachtingen. Afstemming over onderwerpen met onzekerheid, nieuwe elementen of schattingselementen vindt vroegtijdig plaats. Deze werkwijze voorkomt verrassingen achteraf. 

Als gevolg van de onafhankelijkheidsregels is de wettelijke termijn van Jimmy Berns (Director bij PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.) op het controleteam van Staedion in 2025 afgelopen. Jos Neuvel (Senior Manager bij PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.) heeft zijn positie overgenomen. 

Staedion staat onder toezicht van de Autoriteit woningcorporaties (Aw) en het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). De Aw ziet toe op de integriteit, het gedrag en het financiële beheer van woningcorporaties, evenals op hun volkshuisvestelijke prestaties. Samen met het WSW heeft de Aw de afgelopen jaren het toezicht verder geïntensiveerd om dit effectiever en efficiënter te maken.

In 2025 voerde de Aw meerdere gesprekken met het bestuur. Tevens had de Aw afzonderlijk met een afvaardiging van de RvC gesprekken over de bestuursstructuur en de klokkenluidersmelding. De jaarlijkse rechtmatigheidsbrief van de Aw was positief en is in maart 2025 afgegeven. 

Het WSW voerde twee gesprekken met het bestuur en had gesprekken met een afvaardiging van de RvC.

Eind 2024 ontving de RvC een melding in het kader van de klokkenluidersregeling. Naar aanleiding van de melding, heeft de RvC KPMG opdracht gegeven onderzoek te doen naar de governance rondom investerings- en onderhoudsprojecten, de bijbehorende inkoopfunctie en de informatievoorziening daarover naar de RvC. In de zomer is het interim-bestuur door de RvC geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek en de standpunten, conclusies en besluiten van de RvC. Vervolgens is op de managementdag in oktober het management (directeuren, managers en teamleiders) geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek.  

In het najaar van 2025 heeft het bestuur de opdracht gegeven om een verbetertraject in te richten. Er is een programma van gestart gegaan met de naam Samen Sterker! Het programma kent vier actielijnen:

1. Bestuur & Organisatiestructuur
2. Organisatiecultuur
3. Governance & Risicobeheersing
4. Inkoop & Verantwoording

Binnen elke actielijn zijn de projectteams en bijbehorende opdrachten vastgesteld. Het directieteam treedt op als stuurgroep van het programma. Het programma zal tot eind 2026 doorlopen. 

Staedion hanteert bij de inrichting van het integraal risicomanagement het Three Lines Model. Dit model richt zich op het beschermen en creëren van waarde en kent drie linies, elk met een eigen rol en verantwoordelijkheid. Eind 2025 zijn we, als onderdeel van het verbeterprogramma Samen Sterker! gestart met een evaluatie van het model. Dit leidde tot een duidelijkere positie en invulling van de onafhankelijke controlfunctie, zoals opgenomen in de Woningwet. En tot de introductie van de signaleringsladder om risico's binnen de organisatie vroegtijdig bespreekbaar te maken. In 2026 werken we de andere rollen verder uit.

Staedion staat voor grote uitdagingen, zoals de schaarste op de woningmarkt, de verduurzamingsopgave en de toenemende kwetsbaarheid in wijken. Dit leidt tot toenemende druk vanuit de politiek, overheid en stakeholders om optimaal te presteren, bijvoorbeeld via de nationale prestatieafspraken woningcorporaties en de woondeal. Tegelijkertijd zijn de financiële middelen beperkt. 

De situatie wordt verder bemoeilijkt door complexe en voortdurend veranderende regelgeving en een onzekere nationale en internationale omgeving, waaronder geopolitieke en economische spanningen. In deze dynamische context streven we naar een significante bijdrage, zoals vastgelegd in onze missie, visie en ondernemingsdoelstellingen. Een heldere risicobereidheid is hierbij essentieel. 

Risicobereidheid definiëren we als de mate waarin Staedion bereid is risico’s te nemen bij het nastreven van onze ambities. Dit wordt enerzijds bepaald door onze maatschappelijke opgave en anderzijds door wet- en regelgeving, zoals de Woningwet en onze toezichthouders. Onze algemene risicohouding is gebalanceerd. Gegeven onze ambities en opgave zullen we risico’s moeten nemen, maar dit doen we pas na zorgvuldige afwegingen in ons besluitvormingsproces. 

Hoewel het bewustzijn over onze risicobereidheid in algemene zin voldoende is verankerd in onze werkwijze, vraagt de huidige dynamische context waarbinnen we werken om een verdere verduidelijking en aanscherping van onze risicobereidheid op de verschillende onderwerpen. Daarom gaan we in 2026 aan de slag om de risicobereidheid verder te concretiseren in een formeel kader (risicostatements). Dit helpt ons om scherpe, noodzakelijke keuzes te maken.

Fraude heeft niet alleen een financiële component, maar ook grote impact op een organisatie. Daarom is fraudebeheersing een belangrijk aandachtspunt binnen ons risicomanagement. We hebben een frauderisicoregister opgesteld, waarbij per domein de belangrijkste frauderisico’s zijn uitgewerkt.  

Om de frauderisico’s te actualiseren, organiseerden we eind 2024 sessies met key‑functionarissen uit diverse domeinen. De bevindingen hebben we begin 2025 verwerkt en zijn besproken in het directieteam. Daarbij zijn geen onacceptabel hoge risico’s geconstateerd. Wel hebben we de bestaande beheersing op enkele punten verscherpt. Daarnaast monitoren we via onze 2e‑lijnscontroles periodiek de werking van de fraudebeheersmaatregelen als onderdeel van het integraal risicomanagement.

De belangrijkste aandachtsgebieden voor frauderisico’s zijn het passend toewijzen volgens de Woningwet, het rechtmatig inkopen en het betalingsproces. Dit hangt samen met de belangrijkste compliancerisico’s, namelijk het niet voldoen aan wet- en regelgeving, meer specifiek de Woningwet, de AVG en het huurrecht, en het niet voldoen aan de interne governance. Het programma Samen Sterker! draagt bij aan het beheersen van deze risico’s.

Naast de strategische en frauderisico’s worden ook operationele risico’s in kaart gebracht. Voor onze belangrijkste processen hebben we Risk Control Frameworks opgesteld met bijbehorende key controls. Bij investeringsprojecten maken we periodiek risicoanalyses, waarbij we de risico’s die impact hebben op de financiële, tijds- en maatschappelijke doelstellingen, in kaart brengen. Ook besteden we specifiek aandacht aan veiligheidsrisico’s, zowel op het gebied van cyberveiligheid en gegevensbescherming, als op het gebied van personele veiligheid.  

In Den Haag Zuidwest werken we aan ons grootste ontwikkelprogramma, dat ook een van de grootste binnenstedelijke gebiedsontwikkelingen in Nederland is. Dit programma brengt, naast volop kansen om invulling te geven aan de Nationale Prestatieafspraken, ook aanzienlijke risico’s met zich mee zoals onvoldoende financiële middelen, druk van externe partijen en complexe besluitvormingsprocessen. Om deze risico’s te beheersen, herijkten we in 2025, samen met onze partners, de risico-inventarisatie met de belangrijkste projectrisico’s. Daarnaast evalueren we periodiek de voortgang en stemmen we acties af om risico’s tijdig en effectief aan te pakken. 

De compliancefunctionaris van Staedion zorgt voor de implementatie, naleving en handhaving van externe wet- en regelgeving en interne procedures en gedragsregels. Compliance is een integraal onderdeel van ons risicomanagementbeleid en helpt onze doelstellingen gestructureerd en transparant te realiseren. Daarnaast voorkomt het reputatie- en integriteitschade.

Het management is verantwoordelijk voor compliance. Het directieteam waarborgt een goed systeem van risicomanagement en zorgt voor voldoende personele bezetting. Het GRC-team vertaalt wetgeving naar bedrijfsprocessen en ondersteunt medewerkers in de eerste linie, zoals beschreven in het Three Lines Model (zie paragraaf 5.3.1).

We borgen wet- en regelgeving in een checklist die we periodiek actualiseren. Grote wijzigingen in wetgeving of jurisprudentie worden gerapporteerd in de halfjaarlijkse GRC-rapportage. Daarnaast neemt Staedion actief deel aan het netwerk ‘Compliance’ van De Vernieuwde Stad.

In 2025 maakten we medewerkers bewust van de wijzigingen in de Woningwet, de interne governance en het huurrecht. Voor privacy- en gegevensbescherming werken we met een externe security en privacy officer. Deze officer voert risicoanalyses uit, handelt incidenten af en meldt datalekken indien nodig bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). In 2025 hebben we twee meldingen bij de AP gedaan, waarvan één later is ingetrokken.

In 2025 zijn onder de verantwoordelijkheid van de internal auditor enkele audits uitgevoerd en is de voortgang van eerdere aanbevelingen besproken. Omdat in Den Haag Zuidwest Staedion aan een van de grootste binnenstedelijke gebiedsontwikkelingen in Nederland werkt, stond dit onderwerp in 2025 centraal. 

Gezien de omvang van de risico’s op de verschillende deelgebieden stonden hierbij 2 thema’s centraal: de uitvoering van de audit naar de gebiedsontwikkeling Dreven, Gaarden en Zichten en de follow-up van de eerder uitgevoerde audit naar de inkoopfunctie, zowel in algemene zin als in relatie tot de gebiedsontwikkeling Dreven, Gaarden en Zichten.  

Beide materiële onderwerpen kregen van het bestuur en het management de nodige aandacht. Dit leidde tot aanvullende beheersmaatregelen, waaronder de invoering van een nieuwe, meer centraal aangestuurde inkoopvisie en de opzet van een programmastructuur voor Dreven, Gaarden en Zichten. En de benoeming van een specifieke programmamanager en programmacontroller. Vanwege de omvang en complexiteit loopt de uitvoering en implementatie hiervan door in 2026.  

We actualiseerden in 2025 het internal auditplan in overleg met het bestuur en directieteam. Vaststelling hiervan vindt plaats begin 2026. Actuele ontwikkelingen kunnen echter aanleiding zijn om nieuwe onderzoeken toe te voegen of met voorrang op te pakken. De resultaten van internal audits worden ook gedeeld met en besproken in de RvC. 

In 2025 startte het organisatie verbeterprogramma Samen Sterker! Binnen dit programma, dat vier actielijnen kent, wordt onder andere gekeken naar de opzet en werking van het Three Lines Model (actielijn: Governance & Risciobeheersing) en naar de organisatorische inbedding van de control- en auditfunctie (actielijn: Bestuur- en organisatiestructuur). De verantwoordelijkheden en taken van het tweehoofdige bestuur en plek van de internal auditor en riskmanager in de organisatie worden opnieuw vastgelegd vanwege het scheiden van opdrachtgever en opdrachtnemer. De internal auditor valt rechtstreeks onder de CEO, de riskmanager onder de CFO. Eventuele aanpassingen zullen onder andere zichtbaar worden gemaakt in het Auditcharter. Dit document beschrijft het doel, de bevoegdheid, de positie en de verantwoordelijkheid van de internal auditfunctie. Begin 2026 verwachten we de eerste resultaten hiervan.